ONTROEREND GOED, Abcoude 2001 - 2007
Ontroerend Goed speelt in op de ingrijpende veranderingen in Abcoude
vanwege de aanleg van de HSL spoorlijn. Ontroerend Goed plaatste zachte
kant tegenover de zakelijke en economische beslissingen. Het project
heeft een proces aanpak. Het reist mee vanaf de sloop van twaalf woonhuizen
in november 2001 tot en met het gereedkomen van het aquaduct in 2006.
Afscheid spoorbuurt, 2001
Daags voor de sloop werd in november 2001 afscheid genomen van de spoorbuurt.
Een van de landelijke schuurtjes werd ontworteld en maakte een tocht
op een dekschuit over het riviertje het Gein. Het schuurtje staat symbool
voor de menselijke maat als tegenhanger van de mega-architectuur van
de spoorwegtunnel die onder het Gein gebouwd wordt. Een poëtisch
ritueel als mogelijk antwoord op het Nederlandse dilemma van ruimte
gebrek en grootschalige ingrepen in de leefomgeving.
Het sporenpaviljoen, 2002
Het schuurtje is gedurende een aantal jaren geparkeerd bij een boerderij
langs het spoor en wacht op een terugkeer in de gedaante van een seinhuisje.
Pro Rail heeft deze boerderij gekocht omdat de boer zijn land was kwijtgeraakt
aan de spooruitbreiding. De hooiberg op het terrein is omgebouwd en
ingericht als het Sporenpaviljoen alwaar tussentijds projectpresentatie
over Ontroerend Goed heeft plaatsgevonden. Met restmateriaal van de
gesloopte huizen is de geschiedenis van de buurt en het project in beeld
gebracht. Ook werden er lezingen en workshops gehouden.
Schuurtje keert terug als Seinhuisje, 2007
De nieuwe inrichting van de spoorbuurt krijgt identiteit en herkenning
doordat het schuurtje terugkeert in de gedaante van een seinhuisje,
zoals dat tot 1973 daar heeft gestaan. De vorm van het schuurtje wordt
van staal nagemaakt. Het houten schuurtje wordt er als huid omheen geslagen.
Het geheel komt op een sokkel van damwanden. Het hout zal in de loop
van de tijd rotten en de begroeiing zal het overnemen, waardoor er de
sfeer van een ruïne ontstaat. Dit monument van de verandering geeft
op drie niveaus de geschiedenis weer. Ten eerste de geschiedenis van
de bewoners, dan de geschiedenis van het vroegere station en dan de
geschiedenis van de verandering, vanwege de damwandplanken.
EIGEN INITIATIEF
Ontroerend Goed is een initiatief van Ida van der Lee zelf. Het project
wordt financieel en beleidsmatig gesteund door de stimuleringsregeling
Belvedère, een nota van de ministeries OC&W, VROM, LNV en
V&W. Het staat voor een nieuwe benaderingswijze van het culturele
erfgoed bij de inrichting van Nederland. Zij zien in Ontroerend Goed
een vernieuwende aanpak en beseffen dat cultureel erfgoed meer is dan
de typering van kunsthistorici en archeologen.
Cultureel erfgoed heeft ook te maken met de rechtstrekse
beleving van mensen van hun omgeving. Het project heeft vele lagen en
kan als voorbeeld dienen voor een strategie op andere plaatsen in Nederland.
Pro Rail, Arcadis Infra en de gemeente Abcoude hebben ook op een stimulerende
wijze meegewerkt aan dit project. Het is opvallend hoeveel subsidiegelden
Van der Lee voor Ontroerend Goed heeft weten te maken. De blijkt dat
het plek en het plan vele actuele thema's belichten en ter discussie
stelt.
Zie ook de website: www.ontroerendgoed-abcoude.nl